Het woord aliyah עלייה spreekt bij de meeste mensen meer tot de verbeelding dan opgangs- of pelgrimstocht. Toch heeft aliyah alles te maken met het pelgrim zijn, het op weg gaan naar het Beloofde land Israël. Het uiteindelijke doel van aliyah was, is en zal zijn, om binnen Israël naar Jeruzalem te gaan en binnen Jeruzalem de Tempelberg te beklimmen.

Ook al vestigden zich de afgelopen 20 eeuwen regelmatig individuele Joden en kleine Joodse gemeenten in destijds Palestina, van een eerste moderne aliyah spreken we vanaf het jaar 1860. Rond die tijd waren er in het Russische rijk opnieuw verschillende pogroms om de Joden weg te jagen uit hun settels, dorpjes waar zij sinds mensenheugenis woonden, maar ook al eeuwen vervolgd werden door de plaatselijke bevolking, de kozakken, aanhangers van de Tsaar en ga zo maar door. Omdat het Palestina van eind negentiende eeuw dun bevolkt was en de Turken, die er toen de scepter voerden, niet al te veel interesse hadden in dat kaalgeplukte landje, durfden vervolgde Russische joden ‘op aliyah עלייה te gaan’ naar het Beloofde Land. De meesten van hen gingen echter naar Noord of Zuid Amerika. De eerste Israelische pioniers waren niet per definitie religieus gestempeld, maar hadden wel visie voor de stichting van een eigen onafhankelijke Joodse staat.

Nog steeds komen elk jaar duizenden Joden op aliyah, niet alleen om een pelgrimstocht te maken en het land Israël te bezoeken, maar ook om zich er definitief te vestigen. Inmiddels arriveren vooral ook religieuzen omdat de sfeer buiten Israël steeds grimmiger lijkt te worden voor Joden en vooral voor Joden die zichtbaar joods opvallen door kleding en uiterlijk. In de eerste decennia van de 21^ste eeuw kwamen rond de 250.000 Joden op aliyah!

Sinds de uitbraak van Covid 19 heeft Israël meer verzoeken voor aliyah עלייה gekregen dan gewoonlijk, met name uit de VS. Op sociale media wordt de schuld van C19 veelal in de schoenen van het Joodse volk geschoven.

Dus Qadima קדימה , ga vooruit, jalla, ga op aliyah. Jalla, ‘opschieten joh’ is ‘slangtaal,’ een Arabisme en men hoort dit dikwijls in Israël.

Qadima קדימה komt van het werkwoord qádám קָדָם voorop gaan. Qedem קֶדֶם is het oosten. Het woord hangt ook samen met qadmah קָדמָה de oorsprong, het oude van vroeger. Dat is de plaats waar we heen willen, waar onze oorsprong ligt, ook de bron van hen die via Jehoshua met Israël verbonden zijn.

Is het niet zo dat de psalmist zingt in 87:5 iesh ve’iesh joelad bah … איש ואיש ילד בה ’ieder mens is daar geboren’ en vervolgt in vers 5 dat in feite alle volkeren der aarde hun oorsprong, hun qadma in Tsion hebben!

Aliyah עלייה komt van het werkwoord alah עלה , omhooggaan. Voor het eerst komt het voor in Bereshiet/Genesis 2:6: ‘Mist steeg omhoog vanaf de aarde.’ In het woord alah עלה is het woord al על verborgen: ergens overheen gaan. De Israëlische vliegtuigmaatschappij EL AL אל על betekent feitelijk: ergens heen gaan (el אל) en ergens overheen gaan (al על ). Grappenmakers maken van el al ook wel: every landing always late… 😊.

Ook zien we de letters jod-heh יה in het woord voor aliyah עלייה . Eén van de Namen van God: Jah יה. Hallelujah. Op alijah gaan heeft fysiek maar ook inhoudelijk alles te maken met het gaan naar de berg van de Heer om Hem daar met vreugde te dienen en te loven.

Vast niet toevallig heeft het werkwoord alaz עלז ook woordverband met alah עלה.

Wanneer 2 stamletters van werkwoorden gelijk zijn, is er niet altijd maar dikwijls woordverband te ontdekken en de associaties helpen ons gemakkelijker woorden te onthouden. Alaz betekent vrolijk zijn, uitbundig jubelen. Op aliyah gaan is een vreugdevolle belevenis. Het volk destijds in Babel zag smachtend uit naar de dag dat zij weer Jeruzalem mochten herbouwen. Hoopvol, blij, alaz, en vol emoties keerden de overlevenden van de Holocaust terug naar het Land der Belofte en vanaf de stichting van de staat Israël worden de nieuwe immigranten vol vreugde, alaz en met muziek op Ben Gurion onthaald, dat geeft alleen maar vrolijke gezichten.

Ook is er woordverband tussen omhooggaan alah עָלָה en עֹלָה olah. Een olah is een brandoffer, een offerande (olah) voor Adonai en de geur ervan stijgt omhoog (alah). De eerste keer komen we het woord olah tegen in Bereshiet/Gen. 8:20.

Noach offert als dank aan God, zeer waarschijnlijk opgelucht en vol blijdschap (alaz) van de reine dieren als brandoffer (olah) nadat de Ark geland was.

Er zijn vast en zeker nog meer mooie woordverbindingen te vinden en voor wie wil nodigen we u uit zelf ook studie te maken. Hebreeuws is een prachtige taal om verdiepingen in te zien; het is Gods Taal. Zie voor meer informatie op www.studiehuisreshiet.nl .

Regelmatig verzorgt Studiehuis Reshiet vanuit Israël online de cursus ‘Hebreeuws in Zes Dagen.’ Welkom info@studiehuisreshiet.nl

Qadima!