Chanukah begint altijd op de 25e van de negende (Bijbelse) maand (Kislev). Die maand komt doorgaans deels overeen met de maand december. Zowel Joden, Christenen en heidenen vieren in de decembermaand een feest op de voor hun 25e. Maar waarom kozen de Christenen voor het feest van de heidenen en niet voor het feest van de Joden?

In Mesopotamie en het Babylon van vroeger vierde men rond de 21e december een zonnefeest en dat eindigde op de 25e. Vijfentwintig december was het winterzonnewendefeest. Het feest van de ‘onoverwinnelijke zon’. De stichter van het ‘Babelse Rijk’ was Nimrod. In Genesis 10: 8 wordt geschreven over Nimrod, de eerste wereldheerser/ dictator van de Bijbelse geschiedenis. Nimrod betekent in het Hebreeuws ‘rebels zijn’.

Volgens een legende werd Nimrod na zijn dood de zonnegod. Nimrod wordt ook wel Ba’al genoemd, Heer. In het oude Kanaän werd een van oorsprong Assyrische vrouw, Semiramis, vereerd als Koningin van de hemel en haar bijnaam was o.a Isthar (vanwaar later Astarte) en Ba’alat (heerseres, ook wel vrouwe van Ba’al, of ‘onze vrouwe’ genoemd. In het Latijn werd dat Mea Domina en later verbasterd tot… Madonna)

Haar man heette Tammuz en hij stierf jong. Door bemiddeling van Semiramis met de onderwereld mocht hij ieder jaar een aantal maanden weer levend zijn en werd hij geassocieerd met het komen en gaan van het graan. Het komen en gaan van de seizoenen, het langer en korter worden van de dagen.

Jaarlijks werd hij verplicht beweend. De profeet Ezechiel beschrijft in een visioen dat de vrouwen van Israël in de Tempel Tammuz beweenden (Ez. 8:14-15). Er is ook een maand naar Tammuz (juli) vernoemd. Zoals Christenen maandnamen hebben die afgeleid zijn van o.a heidense goden heeft Israël vandaag de dag helaas ook nog Babylonische maandnamen…

De Romeinen noemden het feest op de 25e december Saturnalia. Vanaf eind december wordt de zon weer sterker, de dagen weer langer en het duurt niet lang meer of alles zal weer groen worden. Om daar vorm aan te geven haalde men groene bomen uit het bos en hingen er versieringen in. (Bron o.a Wikipedia)

De profeet Jeremia zegt in hoofdstuk 10:2-5 “Onderwijst de weg van de heidenen/goyim niet, en schrik niet voor de tekenen van de hemel, omdat de volkeren daarvoor schrikken. De gebruiken van de volken zijn nietigheden/ijdelheden: want zij hakken een stuk hout uit in het bos, het is een werk van werkmeesters met de bijl, men versiert het met zilver en goud, met spijkers en hamers maakt men het vast zodat het niet waggelt…’

De ‘kerstboom’ is al heidensoud, heeft geen enkele Joods-Christelijke wortel onder haar stam en hoort feitelijk niet thuis in het rijtje Bijbelse symbolen. De hervormer Calvijn, zoals ook eerder vermeld in dit TijdStip, heeft geprobeerd Kerst af te schaffen maar het leidde tot een volksopstand.

Eeuwen lang had de kerk het volk voorgespiegeld dat het Jezus/Jehoshua op 25 december geboren was en in een kribbetje was gelegd. Bijbels gezien is dat helemaal niet aantoonbaar. Jezus/Jehoshua zou zeker niet in de koude wintermaand in Jeruzalem geboren kunnen zijn terwijl
de herders buiten lagen met hun schapen en eventueel de lammeren. In het Grieks staat er bovendien niet dat Hij in een kribbe werd gelegd, maar in een broodbak (de baby van Betlehem -Bethlechem ביתלחם het broodhuiszijnde het Brood des Levens… en er was helemaal geen os en ezel in de buurt… maar daarover meer en uitgebreider in de volgende TijdStip).

Gelukkig voor de heidenen in het Romeinse Rijk hoefde met de overgang van het heidendom naar het Rooms Katholieke Christendom, zo rond de 3-4 e eeuw hun Saturnalia feest niet afgeschaft te worden. Zeven dagen na de 25e mocht men nog altijd het oud heidense Nieuwjaar vieren met veel kabaal om de demonen af te schrikken en om het feest te verchristelijken zei men aanvankelijk dat 1 januari de besnijdenisdag van Jezus was. Want op de 8e dag wordt een Joods jongetje besneden.

Deze nep-christelijke invulling van het heidens feest op 25 december en het ‘gezellige’ sfeertje eromheen was al snel ingeburgerd. Bijna niemand wilde daarvan af.

Nog steeds vieren wereldwijd altijd nog meer heidenen dan christenen de 25e december. Hosea zegt in 4:6: mijn volk gaat te gronde omdat het geen kennis heeft en de kennis verworpen heeft. Israel wordt steeds opgeroepen bij ‘de les’ te blijven. Jezus volgde die les zeer nauwgezet. Hij was zonder zonde.

Dan kunnen we aannemen dat Hij de Thora, de Onderwijzing, liefhad en in Zijn hart droeg en deze naleefde en Zijn volgelingen dus niet zou aanraden bijvoorbeeld Zijn verjaardag te vieren. Nergens in de Bijbel staat er geschreven over een verjaardagfeest van Israëlieten behalve over die van de Egyptische Farao en de Edomiet Herodes. Verjaardagen in Israel werden wel geteld maar niet speciaal gevierd.

In het specifieke geval van Jezus/Jehoshua zegt Hij over Zichzelf: ‘Eer Abraham was Ben Ik’ en de apostel Johannes zegt over Hem: zie het Lam Gods, geslacht van voor de grondlegging der wereld. Wat verjaardag? Jezus is zogezegd de reshiet ראשית de eersteling van ‘in den beginne’ en is ook historisch gezien niet in het jaar nul geboren maar in 3 of 4 voor nul.

We weten dat Hij stierf in het jaar 30, 40 jaar voor de verwoesting van de tweede Tempel en dat Hij toen 33 jaar was.

De verdraaiing van feiten en het gegoochel met jaartallen roept steeds meer vragen op bij Christenen zoals destijds bij Calvijn i.v.m kerstmis en wat er allemaal ‘mis’ is aan kerst-mis. Wat te doen? Het kerstevangelie lezen en beleven is prachtig maar het zou verschoven moeten worden naar een zinvollere datum.

Misschien naar de eerste van de Bijbelse eerste maand, de maand Aviv? Dat is een tijd waarin vroeger de herdertjes rondom Jeruzalem wel ‘bij nachte’ liggen… met lammetjes voor de verkoop als pesachlam? Er zijn enkele veel sterkere BijbelseTaal argumenten om te denken dat Jehoshua rond de eerste van de eerste maand Aviv (maart-april) geboren zou zijn. Sommigen menen argumenten te hebben dat Hij geboren is rond Loofhuttenfeest. We weten het gewoon niet, is blijkbaar niet belangrijk genoeg voor ons om te weten, ook al zijn we nieuwsgierig…

We weten wel dat het niet 25 december was! Wordt vervolgd….

Jehoshua zegt: Blijf in Mij (Joh. 15:3). Dat betekent ook: volg Mij en doe zoals Ik doe. Jehoshua vierde geen 25 decemberfeest maar 25 kislev (Joh 10. 22). Nogmaals: het geboorte-evangelie lezen is prachtig maar zouden we ons, als we al een geboortefeest zouden willen herdenken, ons misschien niet moeten oriënteren op een andere datum?

Het is een illusie te denken dat kerst met haar commercie zomaar zou verdwijnen uit het Christelijk denken maar er is zeker een zinvol alternatief om gezellige winterdagen te beleven: de 8 dagen van Chanukah!