10-05-2023

Omertelling (ook niet scheren…)

Na Pesach tellen we 7‭ ‬shabatten en dan begint Shabhuoth‭ (‬het WekenFeest‭). ‬Dat lijkt simpel‭, ‬maar er is veel meningsverschil over‭ ‬wanneer men begint met tellen‭.‬

De dag na de shabat‭, ‬staat er in Leviticus 23:15‭, ‬moet men beginnen te tellen‭. ‬In de tijd dat de Sadduceeërs de Tempeldiensten uitmaakten‭, ‬viel Shabhuot gebruikelijk op de eerste dag van de week‭, ‬op zondag‭, ‬de dag ná de shabat‭. ‬Er staat duidelijk dat we moeten tellen en er wordt niet zoals bij de andere Feesten een vaste dag aangewezen van de maand‭. ‬Het hedendaagse Jodendom laat Shabhuoth altijd op de zesde dag van de derde maand‭ (‬6-3‭) ‬vallen omdat zij de telling‭, ‬de zgn‭. ‬Omertelling beginnen op de dag na Pesach‭. ‬Pesach is ook een rustdag‭, ‬net zoals shabat‭, ‬en er gelden dezelfde bepalingen voor als op de zevende dag‭. ‬De filosoof‭ ‬Philo van Alexandria‭ (‬20‭ ‬voor tot 50‭ ‬na C‭.) ‬beweerde‭ ‬in lijn van de ‬Farizeeërs‭ dat het bewegen van de schoof direkt volgde op de dag na Pesach‭, ‬dus de 16e van de eerste maand‭, ‬maar noemde niet specifiek de 6-3‭ ‬datum‭. ‬Ook de beroemde geschiedkundige Josephus dacht er zo over maar noemde evenmin de 6-3‭ ‬als de datum voor het Shabhuothfeest‭.‬

Een omer‭ (‬3,6‭ ‬liter‭) ‬is de naam van een maateenheid‭ (‬Ex. 16:36‭). ‬De omer werd in verband gebracht met de eerste schoof verse gerst uit het land Israël‭, ‬die aangeboden werd in de Tempel‭. ‬Men gebruikte gerst omdat er ten tijde van de Uittocht sprake was van de gerstoogst‭ (‬Ex.9:31‭).‬

Verschillende theologische stromingen‭ (‬Farizeeërs‭, ‬Saduceeërs‭, ‬Essenen‭, ‬Samaritanen e.d‭.) ‬gebruikten eigen kalenders en het is van de meesten niet duidelijk welke handelingen men verrichtte w.b‭. ‬het aanbieden van de eerste schoof en ook wat betreft op welke dag men dat deed‭. ‬De Farizeese overlevering is wel bewaard gebleven en beschreven in de Mishna‭ (‬overdracht van de mondelinge leer volgens de Farizeeërs‭: ‬Menahot 10:1-9‭). ‬De Farizeeërs geloofden dat de schoof op de 16e dag aangeboden moest worden en dat is dus altijd de dag na Pesach waardoor Shabhuot altijd op op 6-3‭ ‬valt‭. ‬Aangezien er een bittere strijd was tussen de verschillende theologische stromingen‭, ‬vermeldden de Farizeeërs in hun overlevering helaas niet de gebruiken van de anderen‮…‬