Een mazzelaar noemen we iemand die geluk heeft. In het Nederlands hangen de woorden geluk en (ge)lukken niet per definitie samen. Wanneer het iemand lukt om iets te bereiken is dat niet perse ‘geluk.’ Een operatie die gelukt is heeft meer de lading van ‘geslaagd’ dan dat het een geluk is. In het Hebreeuws is er bij woorden die gelijke medeklinkers hebben heel snel al woordverband en… het gaat nog verder…
Wanneer de oudste zoon van Lea’s draagmoeder (Zilpa) geboren is, noemt zij hem גד Gad, want zegt zij: ‘het geluk is gekomen’ (Gen.30:11).
Opvallend overigens is dat het benoemen van de zonen van Jaakov verricht worden door de vrouwen האל Lea en רחל Rachel en alleen בנימין Benjamin krijgt de naam die יעקוב Jaakov hem geeft. Benjamin is ook de enige van de zonen die in het Land Kanaän geboren wordt.
De naam Gad גד betekent derhalve geluk en ook: korianderzaad.
. Wat is geluk? Geluk is een gevoel van genot, van helemaal bevredigd zijn. Onze moderne cultuur is wel getypeerd als een ‘gelukscultuur’: het gaat om het Grote Genieten’. Genot is de moderne ‘god’ die door velen wordt aanbeden. Maar ‘gad’ geluk kunnen we niet maken, niet veroveren. Geluk valt ons toe als manna uit de hemel. Volgens Ex 16:31 en Num. 11:7 is er een gelijkenis tussen korianderzaad en manna. Het manna geleek op ‘gad’ staat er, maar dan in een witte variant.
Ook manna kunnen wij niet maken, alleen oprapen. Geluk is als toeval, het valt ons toe… Wie geluk zoekt om het geluk zal het niet vinden, gelukzoekers in het leven, ook in het huwelijksleven, zullen altijd teleurgesteld uitkomen. Geluk is zogezegd een ‘bijproduct’, een meevaller dat met iets anders meevalt. ‘Zoek eerst het Koninkrijk van Adonai en al het andere, de vreugde, het geluk zal u bovendien ‘toevallen’ (Mat. 6:33). Geluk is een nevenproduct van het dienen. Net als manna kunnen wij geluk niet opsparen, het is kortstondig, voor vandaag alleen. Behalve het geluk van de voorbereiding van de Feesttijden van Adonai, die overstaan dikwijls de betreffende Feestdagen zelf :-).
De Tenach תנך kent nog een apart woord voor gelukkig prijzen: de zgn. versterkte (intensieve) vorm van het werkwoord ashar אשר . Dit woord komt voor in Ps. 72:17: alle volken zullen de Messiaanse Koning gelukkig prijzen. Ook in Ps. 1:1 staat o.a. een vorm van dit werkwoord: gelukkig de man die gaat op de weg van Adonai’s Aanwijzingen. Merkwaardig dat Lea het tweede kind van haar draagmoeder Asher אשר noemt, de gelukkig geprezene! Geluk is weliswaar een bijproduct van het dienstbaar zijn, maar het geluksgevoel kan ons ook worden toegesproken door onze omgeving, door die hen die ons gelukkig prijzen! Als niemand ons gelukkig prijst…, zijn we het dan ook niet?
Wij wensen jullie allemaal veel ‘gad’ :-)