01-12-2022

Woordstudie over puriem פורים

Een Pur/poer‭ ‬פור‭ = ‬lotsteentje‭. ‬Als zelfstandig naamwoord komt het alleen voor in het boek Esther en slechts acht maal in totaal‭. ‬Het werkwoord‭ ‬‘poer’‭ ‬komt alleen voor in de zogenaamde‭ ‬‘‭ ‬doevorm’‭, ‬de hiph’il‭ הפעיל ‬en verschijnt drie maal in de Bijbel waarvan twee teksten in de Psalmen‭. ‬Het betekent daar‭ ‬‘teniet doen’‭ ‬of verbreken‭ (‬Psalm 33.10‭).‬

We vinden het werkwoord ook terug in Jesaja 24:19‭ ‬waar een verschrikkelijk oordeel staat te lezen over de aarde die‭ ‬opengescheurd‭ ‬zal worden‭ (‬Herziene Statenvertaling‭, ‬HSV‭). ‬In Genesis 17‭:14‭ ‬wordt dit werkwoord gebruikt in verband met het verbreken van het‭ ‬verbond tussen God en Zijn volk‭, ‬toegespitst op de besnijdenis‭. ‬De bedoeling van Haman met het werpen van het lot‭ (‬pur‭) ‬was het‭ ‬Joodse volk‭, ‬het volk van het verbond‭, ‬het besneden volk‭, ‬te‭ ‬verbreken‭.

Woordverbanden

Volgens de Hebreeuwse taaltraditie is er meestal woordverband als twee van de drie stamletters gelijk zijn‭ (‬zie ook artikel over‭ ‬de‭ ‬‘Vervagende talen’‭). ‬Zo gezien heeft het woord‭ פורpur‭ ‬verband met het werkwoord‭ פרר‭, ‬párar‭: ‬saboteren‭, ‬teniet doen‭, ‬verbreken‭. ‬Ook is er woordverband met‭ ‬púráhפורה, ‬wijnpers‭, ‬de plek waar de kostbare druiven vertreden‭, ‬stukgemaakt worden‭. ‬Door verdrukkingen heen kan er iets moois ontstaan‭. ‬Zo begint het ontstaan van kostbare wijn‭ ‬met het stukmaken van prachtige vruchten en komt de veelkleurige lentebloei na de afbraak in de winter‭..‬

Het is een kenmerk van het Bijbels Evangelie‭, ‬dat door de verbrokenheid heen er verlossing ontluikt‭: ‬jêshuáh‭, ‬bevrijding‭. ‬Zo is‭ ‬ook de verbrokenheid van geest het uitgangspunt van waaruit God met ons kan werken‭.‬

Behalve met‭ פרר, ‬párar‭ ‬is er woordverband met het woord‭ ‬párachפרח‭: ‬uitlopen‭, ‬bloeien en met‭ פרח‭ perach‭: ‬bloem‭ (‬de letters zijn identiek‭, ‬er is alleen een andere klank onder‭). ‬Gebeurtenissen die plaatsvinden in de lente‭. ‬Perach is een bijzonder mooi woord om te ontleden‭: ‬de letters Péh en Resh met de Jod vormen samen het woord‭ פריprí‭: ‬vrucht‭, ‬terwijl de Resh en de Chet de stamletters zijn van het woord‭ ריחreach‭: ‬geur‭. ‬Beide woorden geven aan wat een bloem/perach kan geven‭: ‬prí‭ ‬en‭ ‬réach‭, ‬vrucht en geur‭! ‬U herkent wellicht in het woord réach het woord‭ ‬ruachרוח‭: ‬geest‭, ‬adem‭, ‬wind‭. ‬Een geur is een riekende‭ ‬‘luchtbeweging’‭. ‬

Lente-oorlogsplan van Haman

In de lente‭, ‬de parach/uitlooptijd van de bloemen‭ ‬had Haman zijn oorlogsplan voor vernietiging van het Godsvolk vastgesteld‭. ‬De‭ ‬maart-maand was van oudsher al een oorlogsmaand‭, ‬door de Romeinen vernoemd naar de oorlogsgod Mars‭. ‬Na de winter ging men‭ ‬marcherend op rooftocht‮…‬‭ ‬ Maar het mocht Haman destijds niet baten en hij ging jammerlijk ten onder‭.‬